İran Trumpla anlaşmış
Tahran masadan zaferle kalkmış.
ABD ile İran arasında varıldığı açıklanan barış mutabakatının taslak maddeleri netleşmeye başladı. İran basınına yansıyan bilgilere göre anlaşmada Tahran'ın nükleer programıyla ilgili nihai karar sonraki müzakerelere bırakıldı. İran’ın füze programı anlaşma kapsamı dışında tutulurken, Tahran’a 24-25 milyar dolarlık dondurulmuş varlık serbestisi ve en az 300 milyar dolarlık yeniden imar planı öngörülüyor.
15/06/2026
ABD ile İran’ın savaşı sona erdirmeyi ve Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmayı amaçlayan mutabakat zaptını planlanandan önce uzaktan imzaladığı bildirildi. İki ABD’li yetkiliye dayandırılan bilgilere göre anlaşma yürürlüğe girdi. Cuma günü İsviçre’de yapılması beklenen ABD-İran görüşmesinde ise İran’ın nükleer programına ilişkin müzakerelerin başlatılması ele alınacak.
18/06/2026
İran'ın dini lideri Hamaney, Pezeşkiyan ile Trump arasında imzalanan mutabakata ilişkin dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Hamaney mutabakata “ilkesel olarak farklı baktığı” ancak İran Cumhurbaşkanı’nın, İran halkının ve “direniş cephesinin” haklarının korunacağına dair sorumluluk üstlenmesi üzerine anlaşmaya izin verdiğini belirtti.
18/06/2026
İŞTE 14 MADDELİK MUTABAKAT ZAPTI
İran’ın Mehr Haber Ajansı, ABD ile İran arasında varıldığı açıklanan mutabakat zaptının 14 maddeden oluştuğunu duyurdu. Ajansın yayımladığı metne göre mutabakatın öne çıkan maddeleri şöyle:
Lübnan dahil tüm cephelerde savaşın derhal ve kalıcı olarak durdurulması.
ABD’nin İran’ın iç işlerine karışmama taahhüdünde bulunması ve İran İslam Cumhuriyeti’nin egemenliğine saygı göstermesi.
ABD’nin İran’a yönelik deniz ablukasını 30 gün içinde tamamen kaldırması.
ABD’nin İran çevresindeki askeri güçlerini çekmeyi taahhüt etmesi.
Hürmüz Boğazı’nın 30 gün içinde İran düzenlemeleri çerçevesinde yeniden açılması.
Petrol, petrokimya ürünleri ve türevlerinin satışına yönelik yaptırımların askıya alınması ve İran’ın mali kaynaklarına tam erişiminin sağlanması.
ABD ve müttefiklerinin İran için en az 300 milyar dolarlık yeniden yapılandırma planı sunması.
Nükleer meselelerde nihai anlaşmaya ulaşılması ve birincil, ikincil ABD yaptırımları ile BM Güvenlik Konseyi ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı kararlarının tamamen kaldırılması için 60 günlük müzakere süreci yürütülmesi.
İran’ın Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması kapsamındaki nükleer silah üretmeme taahhüdünü yinelemesi.
ABD’nin müzakere dönemi boyunca bölgeye yeni askeri güç göndermemesi ve İran’a yeni yaptırım uygulamaması.
60 günlük nihai müzakere sürecinde İran’ın bloke edilen 24 milyar dolarlık fonunun serbest bırakılması; bu tutarın yarısının ise müzakereler başlamadan önce İran’ın kullanımına açılması.
Anlaşmanın uygulanması için bir denetim mekanizması oluşturulması.
Nihai anlaşmanın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanması.
Nihai müzakerelerin; İran’ın bloke edilen fonlarının yarısının serbest bırakılması, İran petrol yaptırımlarının askıya alınması ve deniz ablukasının kaldırılmasından önce başlamaması. Metne göre nihai anlaşma yalnızca zenginleştirilmiş materyallerin ve uranyum zenginleştirmenin geleceğini, yaptırımların kaldırılmasını ve İran’ın ekonomik yeniden yapılandırma planını kapsayacak. İran’ın füze programı ve “direniş gruplarına” desteğiyle ilgili başlıklar ise müzakere gündeminden kesin olarak çıkarıldı.
İran’la varılan mutabakatın ardından açıklama yapan ABD Başkanı Donald Trump, anlaşmanın nihai olmadığını belirterek, "Memnun kalmazsam yeniden saldırırız" demiş🤦
